ساربوک

نویسنده هفته

فریبا کلهر
فریبا کلهر
  • به قلم مریم عسگری


فریبا کلهر، بانوی هزار قصهی سرزمین کودک و نوجوان است که امروز رمانهایی نیز برای بزرگسالان در کارنامه دارد. کلهر چهارم شهریور 1340 در تهران دیده به جهان گشود. پس از اتمام تحصیلات متوسطه، در سالهای نخست انقلاب اسلامی به عنوان مربی فرهنگی کانون پرورش فکری مشغول به کار شد و در همان زمان بود که قدم به دنیای کتابهای کودکان گذاشت. پس از آن به همکاری با مجلات رشد پرداخت و در این مدت نخستین داستان خود را نیز در حوزهی کودک نوشت.

او فعالیت حرفهای خود را در دههی 1360 با کمک مصطفی رحماندوست آغاز کرد و از زمان تأسیس سروش کودکان تا 1383 سردبیری این مجله را به عهده داشت. کار با مطبوعات از او نویسندهای پرکار ساخت که گاه همزمان روی چند موضوع از نویسندگی داستان کوتاه و بلند، تا بازنویسی و اسطوره کار میکند. آفتابگردان، ویژهنامه کودکان روزنامه همشهری یکی دیگر از مطبوعاتی است که فریبا کلهر سابقهی همکاری با آن را دارد.

در اواخر دههی 80 کلهر با نوشتن رمان «شروع یک زن» نویسندگی رمان برای بزرگسالان را نیز آغاز کرد و در این عرصه هم توانست موفقیتهای چشمگیری کسب کند. «شوهر عزیز من» شاید شناختهشدهترین رمان او در حوزهی بزرگسالان باشد.

فریبا کلهر همچنان مشغول نوشتن رمان در حوزهی نوجوانان و نیز بزرگسالان است.

  • آثار

کلهر در حوزهی کودک و نوجوان داستانهای بسیاری نوشته یا بازنویسی کرده است و شمار بالای کارهایش سبب شده که به او لقب بانوی هزار قصه بدهند. آثار وی را از نظر مخاطب میتوان به دو دستهی بزرگسالان و کودک و نوجوان تقسیم کرد.

تاکنون پنج رمان بزرگسالان از او منتشر شده است که به موضوعات عشق، زندگی و سیاست میپردازد. داستانها در فضای پس از انقلاب رخ میدهند و با توجه به شرایط اجتماعی آن دوران درهم آمیختن زندگی و عشق با سیاست امری غریب نمینماید. او رمانهای خود را نه فاخر میداند و نه عامهپسند؛ به این معنا که در رماننویسی مسیری میانه را پیش گرفته که مخاطبان آنها میتوانند طیف گستردهای از مردم باشند.

او در حوزهی ادبیات کودک و نوجوان تجربیاتی غنی و ارزشمند دارد. کلهر را میتوان در زبان فارسی از پیشگامان ژانر فانتزی در رمان نوجوانان دانست. نخستین رمان فانتزی نوجوان را او با عنوان «امروز چلچلهی من» در سال 1374 چاپ و منتشر کرد. وی در حوزهی ادبیات کودک و نوجوان در سبکهای متنوعی از جمله فانتزی، اسطورهای و علمی-تخیلی قلم زده است. در میان این داستانها برخی مستقیم چیزی را آموزش میدهند و با هدف آموزشی نوشته شدهاند؛ برخی نیز هرچند پیامی در دل خود دارند اما وجه داستانی سوار بر پیام است و آن را پوشش میدهد. او بر این باور است که وجه هنری و زیباییشناختی قصه نباید فدای وجه تعلیمی آن شود، و حتی ممکن است در این حالت داستان کشش و جذابیت خود را از دست بدهد.

از کارهای ارزشمند دیگر فریبا کلهر باید به بازنویسیهای او از اسطورهها و داستانهای کهن اشاره کرد. به باور او هر دورهای زبان مخصوص به خود را دارد و لازم است برخی متون بازنویسی شوند تا تأثیرگذار باشند. در این زمینه او اسطورههایی غنی چون اسطوره گیلگمش، اینانا، گرشاسب، الهینامه و مرزباننامه را بازنویسی کرده است.

کلهر در حوزهی ادبیات کودک و نوجوان جوایزی نیز دریافت کرده است. از آن جمله، کتاب «سوت فرمانروا» در سال 1368 برگزیدهی کتاب سال جمهوری اسلامی شد؛ کتاب «آقای هندوانه» جایزهی کتاب سال مجله سلام بچهها را به خود اختصاص داد. 

آثار فریبا کلهر را میتوان به سه دسته رمان بزرگسالان، ادبیات کودک و نوجوان و ترجمهها تفکیک کرد، که برخی از آنها در ادامه آمدهاند:

  • رمانهای بزرگسالان

مردی از آنادانا، نشر آموت

عاشقانه، نشر آموت

شوهر عزیز من، نشر آموت

شروع یک زن، نشر ققنوس

پایان یک مرد، نشر مرکز

  • ادبیات کودک و نوجوان

شهر یخ‌های خیلی یخ، رمان برای همه، نشر آموت

دختر نفرین‌شده، رمان برای همه، نشر آموت

پسران گُل، رمان برای همه، نشر آموت

سی‌سا سیاوش، رمان برای همه، نشر آموت

قصه‌های یک‌دقیقه‌ای، داستان برای همه، نشر آموت

بازگشت هُرداد، رمان برای نوجوانان، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان

رضا (ع)، انتشارات سروش

آن سه مرغابی، انتشارات سروش

دندانهای پدربزرگ، مؤسسه انتشاراتی امیرکبیر

هوشمندان سیاره اوراک، (به سبک علمی تخیلی نرم)، انتشارات قدیانی

امروز چلچله من، انتشارات کویر

ابروهای جادوئی کیو کیو، انتشارات سروش

دختر آئینه پوش، (چاپ چهارم این کتاب با عنوان فرشته آیینه پوش از سوی انتشارات سروش چاپ شده‌است)

قصه‌های قبل از غذا، انتشارات قدیانی

سالومه و خرگوشش، انتشارات سروش

قصه‌های کرگدن، (شامل شش کتاب مجزا)، مؤسسه انتشاراتی امیرکبیر

چه عیبی داره؟، به نشر

هدبه ای با گل‌های آبی و دو قصه دیگر (مردی پشت درختچه‌ها. قاب عکس)، انتشارات سروش

آخرین تک شاخ (ترجمه شده به انگلیسی و عربی)، انتشارات سروش

یک حرف تازه، انتشارات محراب قلم

با غم‌هایم چه کنم؟، نشر همکلاسی

زیبا ترین دیدنی، بوستان کتاب

نی لبک سحرآمیز، قاصدک شادی

باران بخواه باران، به نشر

پیشه ی من خوشبخنی است، مؤسسه انتشاراتی امیرکبیر

سلیمان(ع)، مؤسسه انتشاراتی امیرکبیر

هود(ع)، مؤسسه انتشاراتی امیرکبیر

یک درخت و چهارده میوه، انتشارات محراب قلم

دو فرشته دو برادر، انتشارات محراب قلم

فقط می توانم پدر باشم، نشر شهر

مادر ضریح کبوتر، موسسه بعثت

قصههای آقا کوچولو، موسسه انتشاراتی امیر کبیر

سگی که قار قار می‌کرد، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان

گربه ایران ما، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان

زمینی که همین‌طور می‌لرزید، مدرسه

دوچرخه و پرنده، به نشر

گرمایی و سرمایی، به نشر

ماشینی که خیابان می‌خورد، نشر شهر

توی بغل کی بپرم؟، نشر نگارینه

زبان کوچکی که حرف‌های بد می‌زد، نشر نگارینه

گردنبندی که قشنگ بود، نشر نگارینه

همان کفشدوزک همیشگی، نشر نگارینه

من و گربه سیاهه، نشر حنانه

باد و بادبادک، انتشارات سروش

بوی باران، انتشارات سروش

قصه‌هایی از امام زمان علیه السلام، انتشارات قدیانی

ده قصه عاشورایی، انتشارات قدیانی

گربه مکعبی مخلوط، مؤسسه انتشاراتی امیرکبیر

قصه‌های قد و نیمقد، انتشارات قدیانی

پیرزن دوچرخه سوار، انتشارات مدرسه

یک گلابی برای تو یک گلابی برای من، نشر نبا

نامه‌های اسرارآمیز، نشر نبا

از آسمان حرف بزن، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان

من همانم من همانم، (نخستین کتاب الکترونیکی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در قالب یک برنامه کاربردی ویژه لوح‌های رایانه‌ای از سوی یک شرکت ژاپنی و در اَپاستور عرضه شده‌است)، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان

ماه تنها در آسمان می‌گردد، دفتر نشر فرهنگ اسلامی

صدمین جزیزه فلامینکوها، به نشر

اینجا ایران است، به نشر

بازنویسی الهی نامه، نشر پیدایش

بازنویسی مرزبان نامه، انتشارات قدیانی

اسطوره اینانا، انتشارات سروش

افسانه گرشاسب، انتشارات سروش

بره سواری زاغک، نشر فریبا

گیلگمش، انتشارات سروش

فسقل قصه‌های موتوری، نشر شهر

کتاب‌های نارنجی، (کار گروهی به همراه سرور کتبی و فروزنده خداجو)، انتشارات قدیانی

گربه آرزو، نشر فریبا

مرد سبز شش هزار ساله، انتشارات محراب قلم

من و درخت پنیر، نشر پیدایش

تندتر از اونه که یواش باشه، نشر پیدایش

سوت فرمانروا، (برنده جایزه کتاب سال)، انتشارات محراب قلم

خدای من، (تقدیر شده در جایزه کتاب سال)، انتشارات مدرسه

تب شصت و چهار درجه جادوگر خوشگله، نشر افق

با مثنوی پشت چراغ قرمز، نشر شهر

با گلستان پشت چراغ قرمز، نشر شهر

مادر خسته پسر خوش خنده، انتشارات مدرسه

مجموعه با علی یا علی (ع)، به نشر

تو از بهشت آمده‌ای، انتشارات سروش

قصه‌های آقا کوچولو، مؤسسه انتشاراتی امیرکبیر

از تو می‌خواهم خدا، نشر شهر

خواهر خوش شانس من، نشر فریبا

جزیره افسونگران، نشر فریبا

افسانه پسرک، نشر فریبا

کشور ده متری، نشر آموت

آقای هندوانه، (کتاب سال مجله سلام بچه‌ها در بخش داستان کودک)

فقط می‌توانم پدر باشم، نشر شهر

ولادیمیر می‌گوید، نشر فریبا

هرکول خانم بیست درصدی، افق

نجار شهر هیولاها، قدیانی

شهر به هم ریخته، قدیانی

نقلی خان و دارو دسته اش، قدیانی

راز قورباغهها، نشر زلال

بز اخفش، موسسه کتاب همراه

مردی که اسمش را فراموش می کرد، نشر ریحان

ماه در خانه، موسسه نبا

آن هشتمین شکوفه بادام، موسسه نبا

راز دعبل، موسسه بعثت (ترجمه شده به عربی و اردو)

کتابی که هیچکس به فکرش نیست،نشر شهر

بیدارم کن، به نشر

راز آن بوی شگفت (برگزیده یازدهمین جشنواره کتاب سال رضوی)، به نشر

دندانهای ‍پدر بزرگ، مؤسسه انتشاراتی امیرکبیر

جایزه لک لک، نشر حنانه

خرگوش کوچولوی زرنگ، نشر حنانه

یک پرش و دو پرش و سه پرش، نشر پیدایش

  • ترجمه

سلام موش موشک (ترجمه با اسم مستعار زتبق صبا)، نشر فریبا

نارنیا، نشر پنجره

کولیها و افسانههایشان (دو جلد)،‌ نشر خانه ی آفتاب

کلوچهی گرد و قلمبه، انتشارات سروش

کشفی عجیب در سیارهای ناشناخته (ترجمه با اسم مستعار زتبق صبا)، نشر زلال

http://sarbook.ir/post

درحال بارگذاری، لطفا کمی صبر کنید