ساربوک

نویسنده هفته

ناهید طباطبایی
ناهید طباطبایی

به قلم: مریم عسگری
 

  • ناهید طباطبایی:

ناهید طباطبایی، نویسنده معاصر ایرانی، در سال 1337 در تهران به دنیا آمده است. سالهای کودکی و نوجوانی را در شهرهای جنوب ایران گذرانده و پس از آن به تهران مهاجرت کرده است. به واسطهی شغل پدر در ادارهی هنرهای دراماتیک و مدیریت کلاسهای تئاتر فرهنگ و هنر در اهواز، از کودکی با فضای تئاتر و هنر آشنا میشود. تحصیلات ابتدایی را در اهواز و چهار سال آخر دبیرستان را در تهران و در دبیرستان خوارزمی میگذراند. از نوجوانی به نوشتن علاقهمند میشود و در همان زمان به سبب کار پدر در تمرینهای تئاتر رفت و آمد میکند.

طباطبایی پس از پایان دبیرستان در کنکور هنرهای زیبا شرکت میکند و قبول میشود اما به دلیل آن که تنها سه نفر در این رشته پذیرفته میشوند، کلاسها تشکیل نمیشود. همان سال در آزمون دانشکدهی هنرهای دراماتیک نیز شرکت میکند و در رشتهی ادبیات دراماتیک و نمایشنامهنویسی مشغول به تحصیل میشود. یک سال بعد با رخ دادن انقلاب اسلامی و پس از آن انقلاب فرهنگی دانشگاهها تعطیل میشوند و ناچار تحصیلات را نیمهتمام میگذارد. پس از تعطیلی دانشگاهها ازدواج میکند و در یک سازمان صنعتی مشغول به کار میشود. تاثیر تجربهی کار در یک اداره و نگاه او به این سبک از زندگی را میتوان در برخی آثار او مشاهده کرد. ناهید طباطبایی چنان که خود میگوید، در این برههی زمانی آرزوهای خود را برای کار در عرصهی هنر بربادرفته میبیند، اما با باز شدن دوبارهی دانشگاه، بار دیگر تحصیلات را از سر میگیرد و به ادامهی تحصیل در رشتهی ادبیات دراماتیک، این بار در دانشکدهی هنرهای زیبا، میپردازد. او در دانشگاه در کلاسهای اساتیدی چون محمود دولتآبادی و محمد مختاری شرکت میکند و تجربه میاندوزد.

خانم طباطبایی زمانی که تحصیلات خود را به اتمام میرساند، به این نتیجه میرسد که کار فردی را بر کار تئاتر ترجیح میدهد. بنابراین خود را به نوشتن مشغول میکند و حاصل آن مجموعههای داستان کوتاه و رمانهایی است که تا امروز به چاپ رسانده است.

نخستین داستان ناهید طباطبایی در جوانیاش با نام «گمشده» در مجلهی سخن چاپ شده است و پس از آن مجموعه داستان «بانو و جوانی خویش» را در سال 1371 منتشر میکند. طباطبایی علاوه بر نوشتههایش، به ترجمهی آثاری از زبانهای انگلیسی و فرانسه نیز پرداخته است. او با نشریههای بخارا، سمرقند، عصر پنجشنبه، نشان و زنان همکاری میکند و مدیریت نشر دید را به عهده دارد.

برخی داستانهای او جوایز و افتخاراتی را به خود اختصاص دادهاند، که از آن جمله میتوان به دیپلم افتخار بیست سال ادبیات بعد از انقلاب برای «بانو و جوانی خویش» و دیپلم افتخار بهترین فیلمنامهی اقتباسی در بخش نگاه نو در سی و سومین دورهی جشنواره فیلم فجر اشاره کرد.

ناهید طباطبایی داوری چند جشنواره را نیز به عهده داشته است.

  • بررسی آثار:

ناهید طباطبایی در بیشتر آثارش به مسائل زنان در زندگی شخصی و جامعه میپردازد. او سوژههایش را از میان آدمهای عادی و معاصر برمیگزیند، اما اغلب اشارهی دقیقی به موقعیت تاریخی و اجتماعی ندارد و کلیت فضای اجتماعی را مد نظر قرار میدهد. در بسیاری از داستانهای او رویارویی شخصیتها با بحران میانسالی آشکارا موضوع سخن قرار گرفته است. در این داستانها نویسنده برخورد با سختیهای این دوره از زندگی را به رشتهی تحریر درآورده است. در شخصیتهایی که او میپروراند غالب اوقات روحیهای محافظهکارانه و نوعی ترس از خطر کردن و قدم گذاشتن در فضاها و موقعیتهای جدید به چشم میخورد. در برخی از داستانهای او میتوان شخصیتی را مشاهده کرد که علیرغم تلاطمها و تناقضات درونی، میکوشد روال عادی زندگی روزمرهی خود را طی کند. این شخصیتها اغلب به اخلاقیات و عرفهای جامعه نه فقط در عمل که در افکار خود نیز پایبندند و به ندرت پا را از خطوط قرمز فراتر میگذارند. به نوعی میتوان گفت زنان در داستانهای او نمودی از نسل مشخصی از زنان ایران هستند که به فکر و اندیشهی نویسنده نزدیک است و شاید بیشتر با آنها برخورد داشته است.

یکی دیگر از ویژگیهایی که در داستانهای طباطبایی به چشم میخورد پرداختن به طبقهی کارمند و خورده بورژوا است. ویژگی خاصی که او این طبقه را با آن معرفی میکند، فقدان ثبات، عدم انسجام و نوعی گیج بودن در خود است. این ویژگیها را میتوان در نسل خاصی از جامعهی ما آشکارا مشاهده کرد.

دو مورد از داستانهای او مورد اقتباس برای ساخت فیلم سینمایی قرار گرفته است؛ یکی رمان «چهلسالگی» و دیگری «جامهدران» که فیلمنامهی آن را خود او با همکاری کارگردان تهیه کرده است.

وی مدتی نیز داستانهایی یادداشتگونه با عنوان «از خودم تا همه» در روزنامهی اعتماد به چاپ رسانده است. برخی از داستانهایش نیز به زبانهای ایتالیایی، آلمانی، انگلیسی، عربی و بلغاری ترجمه شده است. داستانها و ترجمههای ناهید طباطبایی به تفکیک در زیر آمدهاند:

  • داستان:

بانو و جوانی خویش، مجموعه داستان، چاپ سوم، نشر چشمه، 1389.

حضور آبی مینا، مجموعه داستان، چاپ سوم، نشر چشمه، 1389.

جامه دران، مجموعه داستان، چاپ سوم، نشر خجسته، 1388.

چهل سالگی، داستان بلند، چاپ دهم، نشر چشمه، 1390.

خنکای سپیده دم سفر، داستان بلند، چاپ سوم، نشر خجسته، 1388.

آبی و صورتی، رمان، چاپ دوم، نشر علم، 1388.

برف و نرگس، مجموعه داستان، چاپ سوم، چشمه، 1389.

ستاره‌ی سینما، مجموعه داستان، چاپ اول، 1388.

رکسانا نیستم اگر...، مجموعه داستان، چاپ دوم، چشمه، 1389.

سور شبانه، مجموعه داستان کوتاه، زاوش.

ویس و رامین اثر فخرالدین اسعد گرگانی (بازنویسی)، بنگاه ترجمه و نشر کتاب پارسه.

  • ترجمه:

هشت داستان از نویسندگان زن انگلستان ( قرن نوزدهم).

گزین گویه‌های ویرجینیا وولف.

نمایشنامه‌های داستان باغ وحش و رؤیای آمریکایی اثر ادوارد آلبی.

راه و رسم دنیا (سفرنامه‌ی نیکلا بوویه).

سری داستانهای نیکولا کوچولو (داستان کودک) اثر رنه گوسینی و ژان ژاک سامپه.

هملت اثر شکسپیر.

  • داوریها:

داوری چهار دوره از جوایز ادبی صادق هدایت.

داوری جشنواره‌ی ادبی اصفهان.

داوری جشنواره‌ی ادبی گلشیری.

داوری دومین جشنواره ملی فیلم کوتاه حسنات، 11 الی 14 اسفند 1391، اصفهان.

داوری چهارمین جایزه داستان‌های ده کلمه‌ای، دی ماه 1391.

داوری دومین جشنواره ملی سفر‌نگاری ناصرخسرو، 5 بهمن 1391.

http://sarbook.ir/post

درحال بارگذاری، لطفا کمی صبر کنید