ساربوک

نویسنده هفته

شهریار مندنی پور
شهریار مندنی پور
  • به قلم مریم عسگری

شهریار مندنیپور، نویسنده معاصر ایرانی، 26 بهمن ماه 1335 در شهر شیراز چشم به جهان گشود. در زادگاهش دوران تحصیلات ابتدایی و دبیرستان را گذراند و در سال 1354 برای تحصیل راهی تهران شد. مندنیپور که در دوران کودکی تصمیم گرفته بود نویسنده شود، برای تحصیل در دانشگاه رشتهی علوم سیاسی را برگزید. ادبیات را خود میتوانست بخواند، و علوم سیاسی را رشتهی مناسبی دید برای آن که به عنوان نویسندهای آگاه از شرایط جامعه، نگاه تیزبینش را به دنیای پیرامون خود تقویت کند.

مندنیپور در سال 1358 از دانشگاه تهران فارغالتحصیل شد و به شیراز بازگشت. او در سال 1359 درست در آغاز جنگ ایران و عراق، برای خدمت سربازی ثبت نام کرد و به مدت هجده ماه با درجه ستوانی خدمت کرد. بازتاب تجربهی جنگ را میتوان آشکارا در میان برخی از آثار او دید.

شهریار مندنی پور سالها برای خود نوشته است، بدون آن که کسی بداند، یا آن که از کسی بخواهد نوشتههایش را بخواند. نخستین خاطرهاش از نوشتن بازمیگردد به انشایی که در کلاس چهارم دبستان نوشته است. خیالپردازی کودکانه و جان گرفتن قلم در یک صبح پاییزی، او را به سوی دنیای شگفت نویسندگی کشاند. هرچند توصیف گندمزار پاییزی طلایی رنگش به مزاج معلم خوش نیامد (زیرا در پاییز گندمزاری وجود ندارد)، اما ذوق او را کور نکرد و با وجود عتاب معلم، او سالهای سال نوشت تا گندمزار پاییزی خود را توصیف کند. او نوشتن را حتی در ساعات داغ تابستان و شبهای سرد مناطق مرزی، در سنگر و در نزدیکی محل انفجار خمپارههای دشمن، و گاه در نور یک فانوس ادامه داد.

پس از بازگشت از جبهههای جنگ به شیراز رفت و نخستین خوانندهی داستانهای او هوشنگ گلشیری بود. مندنیپور اولین داستان خود را با همکاری گلشیری در مجله مفید به چاپ رساند و در نهایت نخستین مجموعه داستان او «سایههای غار» در سال 1368 راهی بازار چاپ و نشر شد. او سالهای بعد را نیز به نوشتن ادامه داد، اما تا پنج سال هیچ اثری از او اجازهی انتشار نگرفت. سرانجام در سال 1374 چهار اثر از او چاپ و منتشر شد. او در اواخر دهه هفتاد، مدتی نیز سردبیری هفتهنامه عصر پنجشنبه را بر عهده داشت.

مندنیپور در سال 1375 از حادثه ای که با عنوان ماجرای اتوبوس ارمنستان مشهور شد جان سالم به در برد. او در سال 1385 برای انجام پروژهای در انستیتو واتسنِ دانشگاه برون به آمریکا سفر کرد و پس از آن در این کشور ماندگار شد. در همان سالها در دانشگاه هاروارد و کالج بوستون نیز مشغول به فعالیت بوده است. مندنیپور اکنون نیز همراه همسر و دو فرزند خود، باران و دانیال در آمریکا زندگی میکند. دو کتاب آخرش که در آمریکا و به زبان انگلیسی منتشر شده، توسط سارا خلیلی به انگلیسی ترجمه شده است.

نوشتههای مندنیپور از لحاظ فرم و زبان جایگاه مهمی در ادبیات معاصر ایران دارند. او زبان متن را با توجه به موقعیت قهرمان داستان یا راوی انتخاب میکند. بنابراین در میان داستانهای او زبانهای مختلفی از زبان فاخر گرفته تا زبان مردم کوچه و بازار به چشم میخورد. در برخی داستانهای او زبان تا حد زیادی استعاری میشود و خواننده باید معنایی ورای معنای مستقیم واژهها را در میان متن جستجو کند.

این نویسندهی مدرن، داستانهایی نیز برای نوجوانان نوشته است. او جایزهی بیست سال داستاننویسی را برده و در سال 1382 برای رمان «هزار و یک سال» جایزه مهرگان را از آن خود کرده است. مجموعه آثار شهریار مندنیپور فهرستوار در ادامه آمده است.

  • آثار

س‍ای‍ه‌ه‍ای غ‍ار، ش‍ی‍راز: ن‍وی‍د، ۱۳۶۸

ه‍ش‍ت‍م‍ی‍ن روز زم‍ی‍ن، ت‍ه‍ران: ن‍ی‍ل‍وف‍ر، ۱۳۷۱

م‍وم‍ی‍ا و ع‍س‍ل (م‍ج‍م‍وع‍ه داس‍ت‍ان). ت‍ه‍ران: ن‍ی‍ل‍وف‍ر، ۱۳۷۵

راز، با ن‍ق‍اش‍ی پ‍ژم‍ان رح‍ی‍م‍ی‌زاده. ت‍ه‍ران: س‍روش (ان‍ت‍ش‍ارات ص‍دا و س‍ی‍م‍ا)، ۱۳۷6

م‍اه ن‍ی‍م‍روز، ت‍ه‍ران: نشر مرکز‏، ۱۳۷6

دلِ دل‍دادگ‍ی، ت‍ه‍ران: زری‍اب، ۱۳۷۷

ش‍رق ب‍ن‍ف‍ش‍ه، ت‍ه‍ران: ن‍ش‍ر م‍رک‍ز، ۱۳۷7

آب‍ی م‍اورای ب‍ح‍ار (ی‍ازده داس‍ت‍ان)، ت‍ه‍ران: ن‍ش‍ر م‍رک‍ز‏، ۱۳۸۲

ه‍زار و ی‍ک س‍ال، ت‍ه‍ران: آف‍ری‍ن‍گ‍ان، 1382

ک‍ت‍اب ارواح ش‍ه‍رزاد: س‍ازه‌ه‍ا، ش‍گ‍رده‍ا و ف‍رم‌ه‍ای داس‍ت‍ان ن‍و، ت‍ه‍ران: ق‍ق‍ن‍وس‏، ۱۳۸3

سانسور یک داستان عاشقانه ایرانی، ترجمه شده از فارسی توسط سارا خلیلی، نیویورک: آلفرد ا. نُپ، 2009

ماهپیشونی، ترجمه شده از فارسی توسط سارا خلیلی، نیویورک: رستلس بوک، 2018

http://sarbook.ir/post

درحال بارگذاری، لطفا کمی صبر کنید